Fragment van een artikel over A.A. van Schelven, februari 1949

AVONTUUR in ABESSYNIE

Tien jaar lang zwierf de Zwitserse arts Marcel Junod over de slagvelden van de wereld. Als jong dokter werd hij in October 1935 door het Internationale Rode Kruis uitgezonden naar AbessyniŽ, waar de Italianen juist hun overval waren begonnen. Nauwelijks was de strijd er beŽindigd, of in Spanje brak de burgerkrijg uit. En met het einde daarvan rees het doek voor het tragische gebeuren, dat als de tweede wereldoorlog in de geschiedenis te boek staat.
Van de adembenemende avonturen, die dr. Junod in die dramatische jaren meemaakte, schreef hij een boeiend verslag. Uit zijn boek "Kampfer beidseits der Front", dat weldra bij De Nederlandse Boekenclub, Den Haag, in een Nederlandse vertaling zal verschijnen, vindt u hieronder een enkele episode. Hij vertelt, hoe dr. A. van Schelven, de chirurg van de Nederlandse Ambulance, op zijn weg naar Waldia, een plaatsje in het Abessijnse binnenland, het slachtoffer werd van de inlandse bandieten, de chifta's.

 

 

Daar rijden wij dus wederom in volle vaart op de bruine, droge wegen, die zo vlak zijn als een autobaan. Dikwijls rennen grote troepen wilde paarden met ons mee in snelle galop. Dan, uitgeput, laten zij ons gaan.

Eindelijk zijn wij gekomen aan de laatste heuvel, die ons van Waldia scheidt, doch voor wij die kunnen beklimmen, moeten wij nog een grote rivier oversteken.
Wij vinden de doorwaadbare plaats en ik stuur eerst de chauffeur te voet op verkenning uit. Het water komt tot halverwegen zijn dijen. Dat zal dus wel gaan. Ik schakel in de eerste versnelling over en zet de wagen in gang, de neus een weinig stroomopwaarts om niet door de stroom te worden meegesleept.

De kop en daarna het achterstuk van de wagen maken een geweldige sprong en eensklaps staat de motor stil. Wij hebben panne. Ik probeer hem weer aan de gang te krijgen.Het gelukt mij niet. Ik verzoek de Engelsman aan het stuur te gaan zitten en de chauffeur, de piloot en ik duwen uit alle macht.  Doch al onze inspanning is vergeefs: de wagen blijft onbeweeglijk staan, middenin de rivier. De stenen die door het water worden meegesleurd, hopen zich weldra op tegen de wielen. En dat beneemt ons alle hoop ons uit de moeilijkheid te kunnen redden

.Wij halen de wapenen en onze verdere bezittingen uit de wagen en leggen ze in de schaduw van enige acacia's. Ik maak mij tamelijk ongerust over de mogelijkheid, dat we door chifta's zullen worden aangevallen.

Dokter A. van Schelven in de tijd, toen hij als chirurg voor het Nederlandse Rode Kruis in Abessynie werkte

Haille Selassie in vol ornaat Ik maak mijn piloot deelgenoot van die ongerustheid en deze antwoordt mij:
,,Vraag Van Schelven liever ons zijn geschiedenis eens te vertellen."

Dan doet de Nederlander, met ingehouden stem, moeilijk ademhalend en met een gezicht dat nog bleek en vertrokken is, ons het verhaal van zijn avontuur: U ziet die heuvel daar . . . De weg loopt er omheen en daalt vervolgens af naar Waldia. Daar, in de laatste bocht, zijn wij aangevallen.
Ik was op weg naar Kworam met een karavaan van honderdtwintig muildieren. Men had mij wel gezegd, dat het gevaarlijk was zonder escorte te trekken, maar ik ben aan die geruchten gewend. Ik ben een oud-Indisch gast. Ik heb twaalf jaar in IndiŽ gewoond en ik laat me niet beÔnvloeden door moordverhalen . . . ,,Ik weet er alles van." had ik tot mijn vrienden gezegd, ,,als je maar flink bent en vastberaden; je schiet er twee of drie dood en de rest slaat op de vlucht als een zwerm mussen."

Ik was dus zonder de minste vrees tegen drie uur in de morgen van Waldia vertrokken. Toen wij aan de voet van de heuvel kwamen, verscheen er een felle zon aan de horizon. Met mijn verpleger aan de staart van de karavaan lopend, kon ik voor ons uit de prachtige witte kisten, met een rood kruis gemerkt, netjes op een rij zien gaan, heen en weer slingerend op de ruggen van mijn muildieren.
Plotseling, zonder enige waarschuwing, knalden er geweerschoten dicht bij mij. Eer ik de tijd had om mijn revolver te trekken, voelde ik dat iets als een vinnige, pijnlijke slag met een..........

Kaart van Abessynie ten tijde van inzet Dr. A. van Schlelven